Hızlandırıcılara Odaklanmak

Görüntü:NASA/DOE/Fermi LAT Collaboration, ROSAT, JPL-Caltech, and NRAO/AUI

Derin uzaydan gelen yüksek enerjili atomlar olan galaktik kozmik ışınların kökeni, astrofiziğin uzun süreli gizemlerinden biridir. Bu atomları parçalayan ve gözlediğimiz bu devasa enerjilere kadar ivmelendiren nedir? Tek bir kozmik parçacığın taşıdığı bu enerji o kadar yüksek olabilir ki bir Randy Johnson topu kadar mahfedici olabilir. Sadece bir buçuk sene önce fırlatılmış olan Fermi Gama Işın Teleskobu, şimdiden bu bozuk yapbozun parçalarının birleştirilmesine yardımcı oluyor. Fermi’nin genişlemiş gama ışın kaynaklarını etkileyici bir şekilde uzaysal olarak çözebilme yeteneğinin yanısıra, yüksek enerjili gama-ışınlarına hassasiyeti, gama-ışın salmasını yüksek enerjili kozmik ışınlar ve süpernova kalıntılarındaki diğer gazın çarpışması ile açıkça ilişkilendirmekte. Buna bir örnek olarak yukarıda W44 olarak adlandırılan süpernova kalıntısı gösterilmektedir. Eflatun ile gösterilen, Fermi tarafından algılanan yüksek enerjili gama-ışın salmaları, yıldız patlamasının galaktik ortama atılmasıyla oluşturulan süpernovanın dış sınırlarındaki şok halindeki gaz filamentleri ile belirgin bir şekilde hizalanmıştır. Şok halindeki bu filamentler düşük enerjili x-ışın (Almanya liderliğindeki ROSAT görevinden, mavi ile gösterilen) ve radyo (NRAO’nun Çok Büyük Dizge’sinden, turuncu kısımlar) bölgede algılanabilir. Fermi gözlemleri, genç kalıntıların yaşlılara göre daha yüksek gama-ışın enerjilerinde daha parlak olduklarını gösteriyor. Bu durum, kalıntının tarihi ve bu kozmik parçacık hızlandırıcıların nasıl çalıştığına dair önemli bir ipucu olan en enerjik kozmik ışınların azalmakta veya kaçmakta olduklarını öngörmekte. Özgün hali NASA’nın Yüksek Enerji Astrofiziği Bilim Arşivi Araştırma Merkezi (HEASARC) sitesinde bulunan görüntü ve açıklamasından Türkçe’ye çevrilmiştir”. Çeviri: H. Tuğça Şener

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: