Merkezin Görüntüleri

Bir gökadanın geometrik merkezi neden bu kadar ilginç bir yerdir? Muhtemelen bu durum oluşum sürecinden kaynaklanıyor, girdap gibi dolanan bir karanlık madde bulutu kütleçekimsel olarak başka bir karanlık maddeyi etkiliyor, normal maddenin sadece küçük bir kısmını (göreli olarak) yıldızlarla dolu genç bir gökada oluşana dek sürüklüyor. Daha çok (ve daha ilginci) madde açısal momentumun düşük olduğu girdabın merkezinde yoğunlaşıyor. Nedeni ne olursa olsun, gökadaların merkezleri çok ilginç yerler olarak biliniyor: bir kısmı (belki de çoğunluğu, hatta hepsi de olabilir) müthiş bir şekilde uzayın karanlıklarına doğru milyonlarca ışık yılı uzaklıklara kadar ulaşabilen parçacıklar fırlatırken muazzam bir şekilde büyüyen süper kütleli karadeliklere ev sahipliği yapıyorlar. Eve daha yakın olanı gökada diskindeki, 24000 ışık yılı uzaklıkta, muhteşem derecedeki kalınlıklardaki gaz ve toz bulutlarının arkasında bulunup bizim konumumuzdan gözlemesi oldukça zor bir yer olan gökadamız Samanyolu‘nun merkezi. Fakat güçlü teleskoplar onun bütün gizemlerini açığa çıkarabilir. Yukarıda görülen Spitzer Uzay Teleskopu tarafından kızılötesi dalgaboyunda çekilen yapay olarak renklendirilmiş (kırmızı) Samanyolu merkezinin görüntüsü, Hubble‘dan elde edilen optik görüntü (sarı) ve Chandra‘dan elde edilen X-Işını görüntüsü (mavi). Kızılötesi görüntü  kalın bulutların arkasındaki daha soğuk maddeyi açığa çıkardığı için, optik görüntü bu bulutların harika yapısını parlak devasa yıldızlarla birlikte gösterdiği için ve X-ışını Samanyolumuzun merkezinde yer alan fotoğrafın sağ altındaki parlak beyaz leke gibi ilginç yüksek-enerji süreci ortaya çıkardığı için bu üç görüntü birbirinin güzel bir tamlayanı. Buradaki beyaz leke bizim süper kütleli karadeliğimizin konumlandığı yer.

“Bu sayfa, özgün hali NASA’nın Yüksek Enerji Astrofiziği Bilim Arşivi Araştırma Merkezi (HEASARC) sitesinde bulunan görüntü ve açıklamasından Türkçe’ye çevrilmiştir”.
Görüntü:
X-ışın: NASA/CXC/UMass/D. Wang ve ark..; Optik: NASA/ESA/STScI/D.Wang ve ark..; IR: NASA/JPL-Caltech/SSC/S.Stolovy
Çeviren: M. Raşid TUĞRAL

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: